หน้าหลัก » Blogs » ครูปฐมวัย - พันธุ์ใหม่มืออาชีพ ตอนที่ 107 : โปรแกรม “ไฮสโคป” (4)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


โปรแกรมไฮสโคป

กิจวัตรประจำวันของหลักสูตร “ไฮสโคป” (High Scope) ประกอบด้วยลำดับ วางแผน-ลงมือปฏิบัติ-ทบทวน (Plan-do-review sequence) ซึ่งให้โอกาสเด็กนักเรียนแสดงออกถึงความตั้งใจในเรื่องกิจกรรม โดยมีครูปฐมวัยเกี่ยวข้องด้วยตลอดกระบวนการ ดังต่อไปนี้

  1. เวลาวางแผน ให้โอกาสเด็กแสดงความคิดเห็นต่อผู้ใหญ่ และมองเห็นตนเองเป็นปัจเจกชน (Individual) ที่สามารถตัดสินใจเองได้ ครูปฐมวัยจะคุยกับเด็ก ในเรื่องแผนงานที่เด็กวางไว้ก่อนที่จะให้เด็กลงมือปฏิบัติ ซึ่งเป็นการช่วยให้เด็กเกิดความกระจ่างในความคิด และคิดว่าจะดำเนินต่อไปอย่างไร? การพูดคุยกับเด็กในเรื่องแผนงานของเขา เป็นโอกาสให้ครูปฐมวัยสนองตอบความคิดของเด็ก โดยแนะนำวิธีการเพิ่มโอกาสความสำเร็จของแผนงาน เข้าใจและวัดผลระดับพัฒนาการและวิธีคิดของเด็ก เด็กจะได้รับการตอกย้ำความพร้อมที่จะเริ่มทำงาน
  2. ดัชนีชี้วัดพัฒนาการ (Key developmental indicator : KDI) ครูปฐมวัยสนับสนุนความสนใจของเด็ก และมีส่วนร่วมในกิจกรรม ซึ่งเกิดขึ้นภายในสภาพแวดล้อมที่ได้จัดเป็นระเบียบ จนเป็นกิจวัตรประจำวันที่สม่ำเสมอ ครูปฐมวัยสามารถวางแผนจาก KDI ที่เพิ่มพูนความสามารถของเด็กที่กำลังเกิดขึ้นใหม่ เด็กบางคนสร้างเสริมประสบการณ์ของตน แต่ก็มีบางคนที่ต้องอาศัยคำแนะนำของครูปฐมวัย KDI จำนวนมากเกิดจากการขยายขอบเขตของโครงงานและความสนใจของเด็ก
  3. เวลาทำงาน ซึ่งเป็นช่วงยาวนานที่สุดของการวางแผน-ลงมือปฏิบัติ-ทบทวน ในกิจวัตรประจำวัน บทบาทของครูปฐมวัยในช่วงเวลาทำงาน คือการสังเกตเด็กในเรื่องข้อมูล ปฏิสัมพันธ์กับเพื่อนรุ่นราวคราวเดียวกัน (Peer) และในเวลาที่เหมาะสม ครูปฐมวัยร่วมกิจกรรมกับเด็กเพื่อสนับสนุน ขยาย และสร้างสถานการณ์ ที่ต้องแก้ปัญหา
  4. เวลาทำความสะอาด เป็นช่วงเวลาที่เด็กจะนำวัสดุและอุปกรณ์ไปเก็บบริเวณที่ได้ทำเครื่องหมายไว้ และเก็บโครงงานที่ยังไม่เสร็จสิ้น จัดระเบียบให้ชั้นเรียนคืนสภาพเดิม (Restore) วัสดุการเรียนการสอน ควรอยู่ในที่ซึ่งเด็ก เข้าถึงได้ง่ายและอยู่บนหิ้งเปิด พร้อมฉลาก (Label) แจ้งไว้อย่างชัดเจน
  5. เวลาทบทวน (Recall time) เป็นขั้นตอนสุดท้ายของลำดับการวางแผน-ลงมือปฏิบัติ-ทบทวน ซึ่งเด็กจะได้รับประสบการณ์ ในหลากหลายวิธีที่เหมาะสมกับพัฒนาการของเด็ก ตัวอย่างเช่น เด็กรำลึกถึงชื่อของเพื่อนที่เกี่ยวข้องในแผน การวาดรูปของตัวอาคารที่เด็กทำขึ้น หรือการอธิบายปัญหาที่ประสบ มาตรการรำลึก อาจรวมถึงการจำลองรูปแบบ (Model) การสาธิต (Demonstration) วิธีการนำแผนไปลงมือปฏิบัติ และสนับสนุนเด็กในการเชื่อมโยงงานที่เกิดขึ้นจริงกับแผนงานแต่ดั้งเดิม
  6. การทบทวนนี้ ทำให้เด็กได้สะท้อน (Reflect) สิ่งที่เขาทำและวิธีการที่ปฏิบัติ เปรียบเทียบกิจกรรมที่เด็กได้วางแผนไว้ก่อนหน้านี้ การนำความคิดและประสบการณ์ไปแปลงเป็นคำพูด ทำให้เด็กเกิดพัฒนาการทางภาษา สิ่งสำคัญที่สุดก็คือ เด็กได้นำเสนอต่อผู้อื่นในหัวข้อที่คิดในใจ (Mental scheme)

แหล่งข้อมูล

  1. Morrison, George S. (2014). Fundamentals of Early Childhood Education (7th Ed). Upper Saddle River, NJ: Pearson Education, Inc.
  2. HighScope - http://www.highscope.org/Content.asp?ContentId=566 [2014, April 28].

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 1 คน
supawan