หน้าหลัก » Blogs » ครูปฐมวัย - พันธุ์ใหม่มืออาชีพ ตอนที่ 113 : โปรแกรม “มอนเตสซอรี่” (5)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


โปรแกรมไฮสโคป

คุณลักษณะอื่นๆ ของวิธีการ “มอนเตสซอรี่” ยังมีกลุ่มอายุคละ (Mixed-age grouping) และความเร็วตามอัธยาศัย (Self-pacing) ชั้นเรียนของ “มอนเตสซอรี่” ประกอบด้วยเด็กที่มีอายุแตกต่างกัน ระหว่าง 2.5 ขวบ ถึง 6 ขวบ มาตรการนี้ เริ่มกลายเป็นที่นิยมในชั้นเรียนของเด็กปฐมวัย เพราะได้ประโยชน์ในแง่ที่เด็กเรียนรู้จากกันและกัน และช่วยเหลือซึ่งกันและกัน

นอกจากนี้ วัสดุการเรียนรู้ จะมีหลากหลายสำหรับเด็กทุกวัย โดยที่เด็กที่โตกว่า ก็จะเป็นแบบอย่างที่ดี (Role model) ให้แก่เด็กเล็ก ในขณะที่เด็กเล็กจะมีความร่วมมือกัน การปฏิบัติตามวิธีการสอนร่วมสมัย (Contemporary) ไม่ว่าจะเป็นการติดตามผล (Monitor) เด็ก การสนับสนุนแบบ “นั่งร้าน” (Scaffolding) [ผู้ใหญ่ให้การสนับสนุนเด็ก] และการเรียนรู้แบบร่วมมือ (Cooperative) ล้วนมีรากฐานมาจากกลุ่มอายุคละที่หลากหลาย (Multi-age)

ในชั้นเรียน “มอนเตสซอรี่” จะมีอิสระในการเรียนตามอัธยาศัย ไม่ว่าจะเป็นอัตราความเร็ว หรือระดับของผลสัมฤทธิ์ เด็กจะตัดสินใจว่า จะมีส่วนร่วมในกิจกรรมไหน และดำเนินไปตามความเร็ว-ช้า ที่ตนต้องการ ครูปฐมวัยจะเฝ้าสังเกต แล้วกำหนดเมื่อเด็กทำแบบฝึกหัดได้สมบูรณ์ ว่าพร้อมที่จะดำเนินต่อไปยังระดับที่สูงขึ้น หรือแบบฝึกหัดใหม่ที่แตกต่างออกไป

“แก่นแท้” (Essential core) ของโปรแกรม “มอนเตสซอรี่” ประกอบด้วย (1) การสอนในเชิงปฏิบัติ (2) บทบาทของครู “มอนเตสซอรี่” และ (3) วัสดุประสาทสัมผัส ดังรายละเอียดต่อไปนี้

  1. หลักสูตรบูรณาการ - เด็กในกลุ่มอายุคละและหลายระดับพัฒนาการ มีส่วนร่วมในการเล่น (Manipulative) ด้วยวัสดุที่จับต้องได้ (Concrete) ตลอดหลักสูตรของการเขียน การอ่าน วิทยาศาสตร์ เลขคณิต ภูมิศาสตร์ และศิลปะ
  2. การเรียนรู้อย่างกระตือรือร้น - ด้วยตนเอง ผ่านการเล่นวัสดุที่จับต้องได้
  3. การสอนตามเด็กแต่ละคน - ปฏิสัมพันธ์ (Interaction) ของเด็กกับวัสดุ จะกำหนดความเร็ว-ช้าของการเรียนรู้
  4. การพึ่งพาตนเองของเด็ก - สภาพแวดล้อมที่เน้นการให้เกียรติ (Respect) แก่เด็ก และส่งเสริมผลสัมฤทธิ์ ซึ่งทั้งสองปัจจัยนี้ สนับสนุนให้เด็กพึ่งพาตนเอง
  5. การประเมินผลอย่างเหมาะสม - การสังเกตเป็นวิธีเบื้องต้นของการประเมินความก้าวหน้า ผลสัมฤทธิ์ และ พฤติกรรมของเด็ก ในชั้นเรียน “มอนเตสซอรี่” ส่วนครูมีทักษะในการแปลผล (Translate) การสังเกต เป็นวิธีแนะนำ กำหนดทิศทาง และเอื้ออำนวยการเรียนรู้ของเด็ก
  6. การปฏิบัติตามวัยพัฒนาการ - ครูปฐมวัย “มอนเตสซอรี่” เชื่อมั่น (เหมือนอย่างตัว มาเรีย มอนเตสซอรี่ เอง) ว่า เด็กมีความสามารถสูงกว่าความคาดคิดของนักวิชาการปฐมวัย

แหล่งข้อมูล

  1. Morrison, George S. (2014). Fundamentals of Early Childhood Education (7th Ed). Upper Saddle River, NJ: Pearson Education, Inc.
  2. Montessori education - http://en.wikipedia.org/wiki/Montessori_education [2014, May 12].

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน