หน้าหลัก » Blogs » จิตวิทยาเด็ก - จากในครรภ์สู่ปฐมวัย ตอนที่ 3 : พรสวรรค์หรือพรแสวง (1)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


การศึกษาจิตวิทยาเด็ก (Child psychology) มีทั้งมิติกว้างและมิติลึก โดยจุดมุ่งหมายในที่สุดอยู่ที่อิทธิพลต่างๆ ซึ่งเมื่อบูรณาการและปฏิสัมพันธ์แล้วจะช่วยให้เข้าใจในเรื่องวิธีการที่เด็กเติบโต คิดอ่าน และประพฤติตน จากนั้นจะใช้ข้อมูลดังกล่าว ในการปรับปรุงการเป็นพ่อแม่ (Parenting) การให้การศึกษา การให้การเลี้ยงดู และจิตบำบัด (Psychotherapy) ในกรณีที่เด็กป่วยทางจิตใจ

ประเด็นที่ถกเถียงกันมากในจิตวิทยาเด็ก ก็คือ อิทธิพลระหว่างปัจจัยแต่กำเนิดตามธรรมชาติ (Nature) กับสภาพแวดล้อมของการฟูมฟัก (Nurture) ต่อพัฒนาการของเด็กทางด้านชีวภาพ (Biological) อารมณ์ (Emotional) การรับรู้ (Cognitive) บุคลิกภาพ (Personal) และสังคม (Social)

หนังสือพิมพ์ San Francisco Review ตีพิมพ์เรื่องราวของเด็กน้อยอายุ 5 ขวบ ชื่อ เยฮุดิ เมนูฮิน (Yehudi Menuhin) ที่ได้รับการฝึกสอนไวโอลินก่อหน้าหน้านี้เพียง 6 เดือน [กล่าวคือ เด็กเริ่มหัดเล่นไวโอลีนเมื่ออายุประมาณ 4 ขวบกว่า] สามารถเล่นไวโอลินในระดับมืออาชีพ เด็กน้อยผู้นี้ปรากฏตัวต่อหน้าสาธารณชนครั้งแรกร่วมกับวงดนตรี San Francisco Symphony ด้วยการสีไวโอลินเดี่ยว (Solo) เมื่ออายุ 7 ขวบ และแสดงระดับชาติครั้งแรกในนครนิวยอร์ค เมื่ออายุ 10 ขวบ

หนังสือพิมพ์ดังกล่าว ยกย่องเขาว่า “มิได้เป็นแค่เด็กที่มีความสามารถสูง (Talent) แต่เป็นเด็กอัจฉริยะ (Genius) ที่สามารถเดินบนคลื่นได้“ ความสามารถทางดนตรีที่น่าอัศจรรย์ ทำให้เขาได้รับการจัดประเภทเป็น “เด็กพิเศษ” (Prodigy) ซึ่งมีนิยามทางจิตวิทยาว่า “เด็กที่มีความสามารถสูงผิดปรกติ หรืออัจฉริยะ ตั้งแต่อายุยังน้อย และมิได้มีปัญญาอ่อน (Retardation)”

เนื่องจากเด็กพิเศษนี้ ได้แสดงออกซึ่งความสามารถสูงตั้งแต่ยังเยาว์วัย จึงเป็นตัวอย่างที่ดีของปฏิสัมพันธ์ระหว่าง “พรสวรรค์” หรืออิทธิพลของพันธุกรรม (Genetic influence) กับ “พรแสวง” หรืออิทธิพลจากการเรียนรู้ (Learned influence) ซึ่งในกรณีของ เยฮุดิ เมนูฮิน สามารถอธิบายได้ด้วยผลกระทบแต่กำเนิด (Pre-natal) ในรูปแบบของพันธุกรรมที่กำหนดพัฒนการของสมองและร่างกายของเขา

นักจิตวิทยาได้รับรู้ความสำคัญของอิทธิพลจากการเรียนรู้มานานแล้ว แต่เพิ่งจะยอมรับเมื่อประมาณ 20 ปีที่ผ่านมาถึงความสำคัญที่อิทธิพลของพันธุกรรมมีผลกระทบต่อเกือบทุกแง่มุมของพฤติกรรม (Behavior) ซึ่งได้แก่ พัฒนาการของเด็กในด้านการรับรู้ สังคม อารมณ์ และบุคลิกภาพ

ทุกวันนี้ นักวิจัยไม่ถกเถียงกันในประเด็นว่า อิทธิพลพันธุกรรม หรืออิทธิพลสภาพแวดล้อม มีความสำคัญกว่ากัน แต่มุ่งเน้นว่า ทั้งสองปัจจัยมีปฏิสัมพันธ์กันอย่างไร จนมีอิทธิพลและกำหนดพฤติกรรมของคนเรา โดยเฉพาะข้อกำหนด (Genetic Instruction) จากพ่อแม่ ที่มีผลกระทบต่อความสามารถหลากหลายของเรา

แหล่งข้อมูล -

  1. What Is Child Psychology? A Brief Overview of Child Psychology By Kendra Cherry, About.com Guide - http://psychology.about.com/od/developmentalpsychology/a/child-psychology.htm [2013, January 20].
  2. Plotnik, Rod. (2002). Introduction to Psychology (6th Ed). Pacific Grove, CA: Wadsworth-Thompson Learning.

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน