หน้าหลัก » Blogs » จิตวิทยาเด็ก - จากในครรภ์สู่ปฐมวัย ตอนที่ 5 : อิทธิพลพันธุกรรม (1)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


ณ จุดเริ่มต้นของชีวิต พัฒนาการเด็กเริ่มต้นเมื่อเซลล์สืบพันธุ์เพศชาย หรืออสุจิ (Sperm) ที่มีประมาณ 100 - 500 ล้านตัว ต่อเพศสัมพันธ์แต่ละครั้ง เจาะทะลวงเข้าไปเนื้อเยื่อ (Membrane) ชั้นนอกของเซลล์สืบพันธุ์เพศหญิง หรือไข่ (Ovum) ทั้งอสุจิและไข่ต่างก็ประกอบด้วยโครโมรโซม (Chromosomes) ซึ่งทำหน้าที่เป็น “พิมพ์เขียว” (Blueprint) ของชีวิตคน

หน่วยทางพันธุกรรมที่อยู่ในโครโมโซม เรียกว่า “จีน/ยีน” (Gene) ประกอบขึ้นด้วยโครงสร้างทางเคมี ที่รู้จักกันในนาม DNA (= Deoxyribonucleic acid) ซึ่งบรรจุรข้อกำหนดพันธุกรรม (Genetic instruction) 300,000 รหัส อันประกอบขึ้นเป็นชีวิตคน จากเซลล์เดียวที่แบ่งตัว แล้วเจริญเติบโตเป็น 200 พันล้านเซลล์ในร่างกาย จะประกอบด้วยโครโมโซม 46 ตัว โดยที่อสุจิและไข่ต่างประกอบด้วยโครมโมโซม 23 ตัว เพื่อให้แน่ใจว่า เมื่ออสุจิผสมกับไข่แล้วจะเกิดเป็นชีวิต (Organism) ใหม่ที่มีโครโมโซมที่ถูกต้อง 46 ตัว

จีน/ยีน ที่เด็กได้รับสืบทอดจากพ่อแม่ เป็นส่วนประกอบของพันธุกรรมทั้งหมดของแต่ละบุคคล เรียกว่า “Genotype” ส่วนการแสดงออก (Expression) ซึ่งลักษณะทางกายภาพ ชีวเคมี และสรีระของแต่ละบุคคล เรียกว่า “Phenotype” ลักษณะดังกล่าวทางกายภาพ ได้แก่ ความสูง สีผิวพรรณ หรือดวงตา และส่วนลักษณะที่มิใช่กายภาพ ได้แก่ ความขี้อาย อารมณ์ฉุนเฉียว หรือการชอบผจญภัย

ไม่ว่า จีน/ยีน จะแสดงออกหรือไม่ ขึ้นอยู่กับปัจจัย 2 ประการ ดังนี้

  • ปฏิสัมพันธ์ของพันธุกรรมระหว่าง จีน/ยีน (Genetic interactions) บางครั้ง จีน/ยีน สองตัวประกอบด้วยข้อมูลที่ขัดแย้งกัน จีน/ยีน ตัวหนึ่งจะมีลักษณะข่มหรือครอบงำ (Dominance) อีกตัวหนึ่ง อาทิ หากความสูงของพ่อและแม่ไม่เท่ากัน ลูกมีแนวโน้มสูงตามพ่อหรือแม่ที่สูงกว่า (มิใช่ที่เตี้ยกว่า) หรืออย่างน้อยถัวเฉลี่ยระหว่างความสูงของพ่อและแม่ สีของตาก็เป็นอีกตัวอย่างของ จีน/ยีน ที่แสดงลักษณะเด่นหรือด้อย (Dominant - Recessive) จีน/ยีน ของตาสีน้ำตาลเป็นลักษณะเด่น ส่วน จีน/ยีน ของตาสีฟ้าเป็นลักษณะด้อย ลูกของพ่อและแม่ที่มี 2 สีในดวงตา ดังกล่าว มีแนวโน้มที่จะมีตาสีน้ำตาล [เพราะเป็นลักษณะเด่น]
  • ปฏิสัมพันธ์ระหว่าง จีน/ยีน กับสภาพแวดล้อม (Gene - environment interactions) สภาพแวดล้อมมีอิทธิพลต่อการแสดงออกของ จีน/ยีน ระหว่างทารกอยู่ในครรภ์ และตลอดชีวิตของเขา อาทิ หากแม่เสพยาอันตราย ระหว่างตั้งครรภ์ จะมีผลกระทบมากต่อทารกที่อยู่ในครรภ์ และพัฒนาการของเด็กในช่วงเวลาต่อมาของชีวิต ความสูงก็เป็นตัวอย่างที่ดีของลักษณะพันธุกรรม ที่ได้รับกระทบจากปัจจัยสภาพแวดล้อม แม้ข้อกำหนดพันธุกรรมของเด็กอาจแสดงรหัสของความสูง แต่การแสดงออกดังกล่าวอาจถูกยับยั้ง ถ้าเด็กไม่ได้รับโภชนการ (Nutrition) ที่ดีพอ หรือเด็กเกิดเจ็บป่วยเรื้อรัง (Chronic)

แหล่งข้อมูล -

  1. Plotnik, Rod. (2002). Introduction to Psychology (6th Ed). Pacific Grove, CA: Wadsworth-Thompson Learning.
  2. How Genetics Influence Child Development by Kendra Cherry, About.com Guide -http://psychology.about.com/od/early-child-development/a/genes-and-development.htm [2013, January 24].

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน