หน้าหลัก » Blogs » ชั้นเรียนประถม – ประสมศาสตร์ประสานศิลป์ STEAM ตอนที่ 42 – ความคิดสร้างสรรค์ในประวัติศาสตร์ (1)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


ความคิดสร้างสรรค์ในประวัติศาสตร์

อีเลียส ฮาว (Elias Howe) นักประดิษฐ์ (Inventor) ชาวอเมริกัน ผู้บุกเบิกจักรเย็บผ้า (Sewing machine) ในปี พ.ศ. 2388 เขาได้ความคิดเกี่ยวกับเครื่องจักรดังกล่าว หลังจากตื่นจากความฝันที่เขาถูกคนป่ากินเนื้อมนุษย์ (Cannibal) จับตัวไป แล้วถูกผลักเข้าไปในหม้อต้ม (Pot) ด้วยหอก (Spears) ที่มีรูบนยอด (Tip) แต่มิใช่ปลาย (End) พร้อมเข็มเย็บ (Sewing needle) เขาสะดุ้งตื่นตอนตี 4 ของเช้าวันนั้น ลุกจากเตียงนอนแล้วรีบไปที่ห้องเครื่อง (Workshop) และเมื่อเวลา 9.00 น. ของเช้าวันนั้นเอง เข็มพร้อมรู (Needle eye) ที่ปลาย ก็เริ่มเป็นรูปแบบอย่างหยาบ (Rudely modeled) หลังจากนั้น ก็เป็นเรื่องง่ายดาย

อัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ ระลึกถึง (Recall) ความฝัน ในปลายปี คริสต์ศักราช 1890 ขณะที่เขาไถลลงจากภูเขา (Hill) ในรถลากหิมะ (Sled) ที่ทวีความเร็ว¬ขึ้นเรื่อยๆ ขณะที่รถดังกล่าวเคลื่อนด้วยความเร็วใกล้ (Approach) การเดินทางของแสง เขาเห็นดวงดาวหักเห (Refract) เป็นสีต่างๆ เมื่อเขาตื่นขึ้น เขาเห็นความสำคัญของความฝันที่ทำให้คิดถึงมวลสาร (Mass) และความเร็วของแสง ซึ่งในที่สุด (Ultimately) นำพาเขาไปสู่สมการพลังงาน E = mc2

ด้วยประจักษ์หลักฐาน (Evidence) เกี่ยวกับความคิดสร้างสรรค์ (Creativity) เหล่านี้ ทำไมนักเรียนประถมศึกษาจึงต่อต้าน (Resist) กิจกรรมที่สร้างสรรค์? นักวิจัยพบว่า 95% ของเด็กประถมศึกษาปีที่ 2 กล่าวว่า เขาชอบวาดรูปและเขียนภาพ พร้อมแต่งเรื่อง แต่เมื่อถึงประถมศึกษาปีที่ 5 จำนวนเด็กดังกล่าวลดลงถึง 50% และเมื่อถึงมัธยมศึกษา (High school) ปีสุดท้าย จำนวนเด็กที่คิดว่า ตนเองมีความคิดสร้างสรรค์ลดลงเหลือเพียง 10% อย่างน่าเสียดาย (Regrettably)

แล้วอะไรคือสาเหตุของการลดลงอย่างฮวบฮาบของเด็กที่ประเมินตนเอง (Self-assessment) ในเรื่องความคิดสร้างสรรค์? โรงเรียนมีส่วนทำให้เด็กย่อท้อ (Discourage) ในความคิดสร้างสรรค์หรือไม่? แล้วตัวเด็กนักเรียนมี “ความคิดภายใน” (Internalize) ที่หลงเชื่อ (Myth) ว่าความคิดสร้างสรรค์เป็น “พรสวรรค์” ที่หายาก (Rare gift) หรือไม่?

ไม่ต้องสงสัยเลยว่า มีเหตุผลมากมาย (Multiple) แต่คำอธิบายหนึ่งเป็นด้านชีวภาพ (Biological) สมองส่วนที่เกี่ยวข้องกับอารมณ์ จะทำงานเต็มศักยภาพ (Fully functional) เมื่ออายุได้ 10 ถึง 12 ปี อย่างไรก็ตาม เปลือกสมองส่วนหน้าผาก (Prefrontal cortex) จะมีพัฒนาการอย่างค่อยเป็นค่อยไป และยังไม่เจริญเต็มที่ (Mature) จนกว่าจะมีอายุ 22 – 24 ปี

ระหว่างช่วงระยะเวลาในประถมศึกษา เปลือกสมองส่วนหน้าผากยังไม่ค่อยจะตรวจกรอง (Censor) กิจกรรมของเด็ก นักเรียนมักสร้างสรรค์แล้วทิ้ง (Abandon) โดยมิได้สร้างสรรค์เพื่อความพึงพอใจ (Pleasure) แต่เมื่อเขาเข้าสู่มัธยมศึกษา เปลือกสมองส่วนหน้าผากจะพัฒนาเพียงพอที่จะเริ่มสำแดง (Exert) ผลกระทบของการยับยั้งชั่งใจ (Inhibit)

กล่าวคือ เด็กจะเริ่มกังวลว่า เพื่อนรุ่นราวคราวเดียวกัน (Peer) และครูจะมอง (View) เขาอย่างไร? อะไรจะเกิดขึ้นถ้าเขาพูดผิด ร้องเพลงผิดจังหวะจะโคน (Sing wrong note) หรือวาดรูปผิดพลาด? ความกลัวข้อผิดพลาดทำลาย (Suppress) ความคิดสร้างสรรค์ ยิ่งกว่านั้น (Furthermore) ประสบการณ์ความล้มเหลวในโรงเรียนมักลงเอยด้วยการถูกทำโทษ (Penalty)

แหล่งข้อมูล:

  1. Sousa, David A. and Tom Pilecki. (2013). From STEM to STEAM – Using Brain-Compatible Strategies to Integrate the Arts. Thousand Oaks, CA : Corwin – A SAGE Company.
  2. Creativity - https://en.wikipedia.org/wiki/Creativity [2017, April 16].
  3. Elias Howe - https://en.wikipedia.org/wiki/Elias_Howe [2017, April 16].

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน