หน้าหลัก » Blogs » ชั้นเรียนประถม – ประสมศาสตร์พิกัดศิลป์STEM ตอนที่ 139 – แนวโน้มสู่ส่วนกลาง (4)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


แนวโน้มสู่ส่วนกลาง (4)

เราสามารถฝึกปรือแนวความคิดของค่าเฉลี่ย (Mean) ค่ากลาง (Mean) และ ค่าฐานนิยม (Mode) ทุกครั้งที่มีโอกาส

  • ในคราวหน้าที่มีโอกาสสังสรรค์ในครอบครัวหรือกับเพื่อนฝูง ลองให้เด็กถามอายุทุกคนที่มาร่วมงาน (Attendance) แล้วให้เด็กคำนวณค่าเฉลี่ย ค่ากลาง และค่าฐานนิยม ลองให้เด็กค้นหา “ค่านอกพิกัด” (Outlier) ที่เห็นเด่นชัด อาจเป็นเพื่อน หรือสมาชิกครอบครัวที่อายุน้อยกว่า หรือแก่กว่าผู้อื่นที่มาร่วมงาน

  • ให้เด็กถามเพื่อนร่วมชั้นว่า ที่บ้านมีโทรทัศน์กี่เครื่อง แล้วให้เด็กหา ค่าเฉลี่ย ค่ากลาง และค่าฐานนิยมของโทรทัศน์ดังกล่าว

  • ติดตามว่าเราใช้เงินไปเท่าไรในเแต่ละวัน ตลอด 1 เดือน ณ สิ้นเดือน ให้เด็กคำนวณค่าเฉลี่ยของจำนวนเงินที่ใช้ไปในแต่ละวัน แล้วให้คำนวณค่ากลางและค่าฐานนิยม

ค่าเฉลี่ย ค่ากลาง และค่าฐานนิยม เป็นมาตรวัดค่าเดี่ยว (Single value) ของแนวโน้มสู่ส่วนกลาง (Central tendency) ซึ่งพยายามอธิบายชุดข้อมูล (Data set) โดยค้นหาตำแหน่งศูนย์กลางภายในชุดข้อมูลนั้นๆ

ในทางสถิติ มาตรวัดดังกล่าวเป็นค่าส่วนกลาง หรือแบบฉบับ (Typical) ของการกระจายความน่าจะเป็น (Probability distribution) หรือเป็นศูนย์กลาง (Center) หรือ ตำแหน่ง (Location) ของการกระจาย แนวโน้มสู่ส่วนกลางเป็นคำที่บัญญัติใช้มาตั้งแต่ปลายคริสต์ทศวรรษ 1920s

เราสามารถคำนวณแนวโน้มสู่ส่วนกลางเป็นค่าจำนวนจำกัด (Finite number) สำหรับการกระจายทางทฤษฎี (Theoretical distribution) อาทิ การกระจายปรกติ (Normal distribution) ในบางโอกาสเราใช้แนวโน้มสู่ส่วนกลาง เพื่อแสดง (Denote) ข้อมูลเชิงปริมาณ (Quantitative) ที่ชุมนุม (Cluster) อยู่รอบๆ ค่าศูนย์กลาง

คำว่า “การกระจาย” มักใช้เปรียบเทียบกับคำว่า “ความแปรปรวน” (Dispersion or variability) ซึ่งมีคุณสมบัติ (Property) ที่เป็นลักษณะพิเศษ (Characteristics) ของการกระจาย นักวิเคราะห์ (Analyst) พิจารณาว่าข้อมูลที่ใช้ มีแนวโน้มสู่ส่วนกลางที่แข็งแรง (Strong) หรืออ่อนแอ (Weak) บนพื้นฐานของความแปรปรวน

การรวบรวมและนำเสนอข้อมูลเป็นส่วนสำคัญของสถิติ ที่แสดงออกให้เห็น (Visual display) ซึ่งข้อมูลที่ย่อย (Digestible) ง่ายมักอยู่ในรูปแบบของตาราง (Table) กราฟ (Graph) หรือ ผังภูมิ (Chart) โดยรูปแบบที่ใช้กันบ่อย เพราะพิสูจน์แล้ว (Tried-and-true) ก็คือ แผนภูมิกง (Pie) ซึ่งผู้คุ้นเคยกับรูปแบบนี้ มักเป็นผู้ที่เคยพลิก (Flip) อ่านหนังสือพิมพ์ หรือนิตยสาร (Periodical)

แหล่งข้อมูล:

  1. Sawah, Rihab and Anthony Clark. (2015). The Everything STEM Handbook – Help Your Child Learn and Succeed in the Fields of Science, Technology, Engineering, and Math. Avon, MA: Adams Media.
  2. Central tendency - https://en.wikipedia.org/wiki/Central_tendency [2019, February 21].

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน