หน้าหลัก » บทความ » ผูกเชือกรองเท้า (tying shoes)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


บทนำ

การผูกเชือกรองเท้าหมายถึง การเอาเชือกที่ทำด้วยวัสดุต่างๆ เช่น ป่าน ใยสังเคราะห์ สำหรับผูกรองเท้าสอดร้อยกันให้เป็นเงื่อนเพื่อยึดไม่ให้รองเท้าเลื่อนหลุด การผูกเชือกรองเท้าเป็นกิจกรรมหนึ่งที่น่าสนใจ ที่นำมาใช้ส่งเสริมพัฒนาการเด็กแบบองค์รวม คือ การพัฒนากล้ามเนื้อเล็ก ได้แก่ มือและตาของเด็กขณะผูกเชือกรองเท้า ความมุมานะพยายามจนการผูกเชือกรองเท้าสำเร็จ เป็นทักษะสังคมที่เด็กเรียนรู้ที่จะช่วยเหลือตนเอง เป็นการพัฒนาการทางสังคมและพัฒนาการทางอารมณ์ การคิดแก้ปัญหาจากการผูกเชือกรองเท้าที่ทำให้เด็กมีการพัฒนาสติปัญญา ดังนั้น กิจกรรมการผูกรองเท้าจึงเป็นกิจกรรมที่นำมาใช้ส่งเสริมพัฒนาการเด็กได้เป็นอย่างดี

การสอนผูกเชือกรองเท้ามีความสำคัญอย่างไร?

รองเท้าเป็นสิ่งของที่มนุษย์สร้างสรรค์มาใช้ เพื่อปกป้องเท้าให้ปลอดภัยจากวัสดุแหลมคม จากเชื้อโรค และเพื่อความสวย งาม มีระเบียบในชีวิต รองเท้าที่คนเราออกแบบมานั้นมีวัตถุประสงค์หลากหลาย บางแบบใช้เพื่องานที่มีความเปียกชื้น จะเป็นรองเท้าที่ทำจากวัสดุยาง พลาสติก เช่นรองเท้าแตะยางสำหรับสวมเข้าห้องน้ำ บางแบบออกแบบเพื่อป้องกันอุบัติเหตุจากการเคลื่อนที่ของร่างกายเช่น รองเท้ากีฬาประเภทต่างๆ ได้แก่ รองเท้าวิ่ง รองเท้าเตะฟุตบอล รองเท้าสวมตีปิงปองฯลฯ รองเท้าเหล่านี้มักออกแบบด้วยวัสดุผ้าและยางอย่างดี เจาะรู ร้อยเชือกให้ผูก เป็นต้น การมีรองเท้าแบบต่างๆรวมทั้งแบบผูกเชือก และการเลือกรองเท้าเพื่อสวมให้เหมาะกับกาลเทศะ จึงเป็นสิ่งที่เด็กต้องฝึกทักษะให้ช่วยเหลือตนเองได้ โดยใช้อวัยวะคือ มือและตา ให้คล่องแคล่ว งานสวมรองเท้าเป็นงานที่คนเราต้องทำให้ตนเองตลอดชีวิต การที่เด็กคนหนึ่งทำหน้าที่ต่อตนอง คือ การผูกเชือกรองเท้าให้สำเร็จ เพราะมือของเด็กทำงานประสานกับสายตา พร้อมทั้งคิดถึงความสัมพันธ์ของรูรองเท้ากับการสานเชือกที่สอดเข้าไป ทำให้ช่องว่างของผืนผ้าหรือหนังของรองเท้านำไปสู่เป้า หมายคือ การผูกรัดปลายเชือกทั้งสองเส้นให้มัดรัดตรึงรองเท้า ทำให้เด็กพร้อมที่เดินย่างเท้าไปอย่างมั่นคงและปลอดภัย และการผูกเชือกให้เป็นเงื่อนเป็น ที่สามารถกระตุกออกได้อย่างง่ายดาย แสดงถึงความสามารถของสมองที่รับรู้ของข้อมูลแบบการผูกเชือกที่ถูกต้อง ไม่ใช่เงื่อนตาย ความสำเร็จจากการผูกเชือกคือเป้าหมายของทำงานของเด็ก สามารถสร้างความภูมิใจในตนเอง เห็นคุณค่าของตนเอง เป็นการพัฒนาจิตของเด็กให้ก้าวเข้าสู่ความเป็นผู้ใหญ่อีกระดับหนึ่ง เมื่อเด็กได้มีโอกาสค้นพบความสามารถการทำงานได้ด้วยตนเอง รู้ว่าอวัยวะของเขาคือ มือ ตา และความคิดสามารถทำงานได้ มีความ สำคัญและสัมพันธ์กัน จะเป็นการรู้จากการปฏิบัติด้วยตนเอง ความเชื่อมั่นในตนเอง ที่จะดำเนินชีวิตต่อไปอย่างมีคุณค่าที่สุดเป็นสิ่งมนุษย์ทุกคนควรได้รับการปลูกฝัง กล่าวคือ การเจริญเติบโตของเด็กวัยแรกเกิด -2 ขวบนั้น เด็กจะเรียนรู้การใช้ประ สาทสัมผัสทั้ง 5 เด็กชอบหยิบจับสิ่งต่างๆมาเข้าปากเป็นการสำรวจ และเมื่อเด็กอายุ 2-6 ปี เด็กจะพัฒนาการใช้อวัยวะทุกส่วนของร่างกาย ควรให้เด็กได้ปฏิบัติด้วยตัวของเขา เขาจึงจะเรียนรู้ด้วยดี เพราะเด็กวัยนี้มีความเข้าใจในสิ่งที่เห็นประจักษ์ด้วยตาของเขาในเวลานั้น

การสอนผูกเชือกรองเท้ามีประโยชน์ต่อเด็กอย่างไร?

การผูกเชือกมีประโยชน์ต่อเด็กดังนี้

  • เด็กได้ฝึกการใช้มือทำงาน สำหรับคนเรา ขาและแขนจะทำงานคนละส่วน ขาจะทำงานสำหรับการเคลื่อนที่และการทรงตัวอย่างสมดุล แต่แขนจะทำงานอิสระ แขนจึงเป็นอวัยวะที่สอดคล้องกับการพัฒนาการเติบโตของลำตัว ทำหน้าที่เป็นเครื่องมือสื่อความคิด ความรู้สึก การใช้มือและนิ้วจึงมีส่วนสัมพันธ์กับจิต มือสะท้อนสิ่งที่คิด ปัญญา จิตวิญญาณ อารมณ์ ทุกสิ่งที่เปลี่ยนแปลงในสิ่งที่รอบตัวเกิดจากการกระทำของมือ การพัฒนากล้ามเนื้อมัดใหญ่และกล้ามเนื้อเล็กมีการพัฒนาแบบเป็นคู่ขนานกัน มาเรีย มอนเตสซอรี่ (Maria Montessori) นักจิตวิทยา ได้ให้ความสำคัญกับการใช้มือของเด็ก กล่าวว่า ความจริงเด็กมีความสามารถในการใช้มือโดยไม่ต้องสอน แต่หากเด็กได้รับการพัฒนาการใช้มือประกอบจะสามารถทำให้พัฒนาไปสู่ระดับที่สูงขึ้น เด็กปฐมวัยมีการใช้มือแสดงการพัฒนากล้ามเนื้อเล็กตั้งแต่เกิด
    • โดยเด็กแรกเกิดจะหยิบฉวยตามสัญชาตญาณ
    • อายุ 1 ปีจะคลายการกำมือมาเป็นการควบคุมมือเพื่อการปีน เหนี่ยว แสดงการใช้ปัญญา เช่น การเปิด ปิด การยกของหนัก เคลื่อนย้ายวัตถุ
    • อายุ 2-3 ปี ถือของได้มั่นคง แต่นิ้วมือทั้งสี่ยังไม่เป็นอิสระ
    • อายุ 3-4 ปี จะใช้นิ้ว 3 นิ้ว ในการทำงาน
    • อายุ 4-5 ปี นิ้วทั้งสี่เป็นอิสระต่อกัน ทำงานละเอียดได้ เช่นการใช้เชือกร้อยสิ่งของ
    • อายุ 5-6 ปี ทำงานที่ซับซ้อนได้ เช่น สอดด้าย เข็มขึ้นลงรู ฝึกเย็บใช้เชือกร้อยตามแบบ
  • สมองของเด็กจะเจริญงอกงามด้วยเส้นใยประสาท เนื่องจากขณะที่เด็กใช้มือ ปลายประสาทกล้ามเนื้อมัดเล็กจะได้รับการกระตุ้น จะส่งผลให้ใยประสาทเพิ่มจำนวน แตกแขนงออกไป การเพิ่มของใยประสาทจะเชื่อมโยงต่อกัน แต่ละใยประ สาทที่เพิ่มขึ้นจะมีแผ่นไขมันมาหุ้มเป็นฉนวน ทำให้เกิดการถ่ายทอดพลังประสาทที่รวดเร็ว เป็นการเพิ่มประสิทธิภาพของสมองของเด็ก
  • เด็กได้พัฒนาทักษะทางสังคม ด้วยการเสริมสร้างให้เด็กสามารถใช้อวัยวะต่างๆของร่างกายให้คล่องแคล่ว เพื่อเขาจะได้ช่วยเหลือตนเอง ทำสิ่งต่างๆในชีวิตประจำวันของตนเอง การผูกเชือกรองเท้า เป็นกิจกรรมหนึ่งที่เด็กจะเรียนรู้การใช้อวัยวะของตนเองเพื่อทำภารกิจในชีวิตของตนเอง เช่นเดียวกับการที่เด็กต้องหัดกินอาหาร เดิน พูด นอน ด้วยตนเอง
  • การใช้กิจกรรมผูกเชือกรองเท้า ทำให้เด็กได้ใช้มือและตาทำงานประสานกัน มือเด็กจะแข็งแรง มีผลต่อการเขียนหนัง สือเมื่อเด็กเติบโต สิ่งสำคัญขณะปัจจุบันที่เด็กเรียนรู้การผูกรองเท้า เป็นการฝึกทักษะสังคมให้เด็กและฝึกสมองให้เด็กได้คิดแก้ปัญหาไปด้วย

ครูสอนลูกให้ผูกเชือกรองเท้า ที่โรงเรียนอย่างไร?

ครูสอนลูกให้ผูกเชือกรองเท้าที่โรงเรียนด้วยกิจกรรมดังนี้

  • จัดกิจกรรมร้อยเชือกให้เด็กตามวัย สำหรับเด็กวัย 3-4ปี ครูมักให้หัดร้อยลูกปัด หรือดอกไม้ที่มีช่องร้อยขนาดใหญ่เช่น ดอกบานบุรี ดอกชบาหลอดเป็นพื้นฐานก่อน เพราะเด็กวัยนี้ยังอยู่ขั้นแรกของการหยิบวัตถุด้วยนิ้ว 3 นิ้ว เท่านั้น ให้เด็กร้อยใบไม้ ร้อยวัตถุที่มีรูโปร่ง เช่น แกนหลอดด้าย หลอดกาแฟ แกนกระดาษทิชชู เป็นต้น กิจกรรมนี้จะช่วยให้เด็กได้ฝึกการทำ งานด้วยมือ ใช้ตาดู และมือทำงานประสานกัน เมื่อเด็กอายุ 5-6 ปี ความแข็งแรงของนิ้วมากขึ้น เด็กจะร้อยเชือกรองเท้าและผูกรองเท้าได้อย่างง่ายดาย
  • ให้เด็กเล่นเครื่องเล่นมอนเตสซอรี่ชุดแต่งตัว เครื่องเล่นชุดนี้ แพทย์หญิงมาเรีย มอนเตสซอรี่ ชาวอิตาลีออกแบบให้ เป็นชุดแต่งตัวที่ทำด้วยกรอบไม้ตรึงแบบเสื้อ สำหรับให้เด็กฝึกกลัดเสื้อโดยการผูกเชือกหรือโบว์ หรือติดกระดุม รูดซิบ แบบฝึกหัดนี้จะช่วยให้เด็กได้ลองผูกห่วงเชือก เมื่อเขาไปผูกรองเท้าจะทำได้ง่ายขึ้นเพราะมีประสบการณ์แล้ว
  • ให้เด็กได้มีโอกาสใช้รองเท้าที่ผูกเชือก ส่วนใหญ่จะเป็นรองเท้าผ้าใบ ให้เด็กได้ใช้รองเท้าในสถานการณ์จริง เช่นวันที่ไปทัศนศึกษา หรือเข้าค่ายกิจกรรม เด็กจะต้องแต่งตัว สวมรองเท้า ผูกเชือก เขาจะรู้ได้ว่าการผูกเชือกรองเท้ามีใช้ในชีวิตของเขา เป็นการเรียนรู้ที่มีความหมายสำหรับเด็ก
  • จัดกิจกรรมเชื่อมโยงประสบการณ์การผูกเชือกให้แก่เด็ก มีกิจกรรมที่ต้องผูกเชือกมากมาย เช่น วันปีใหม่ เด็กๆ เรียนรู้เรื่องการจัดงานสนุกสนานและแลกเปลี่ยนของขวัญกัน ห่อของขวัญแล้วหัดผูกโบง่ายๆ ทำเป็นห่วงสอดไขว้ มัดเป็นเงื่อนเป็นโบ ที่เด็กกระตุกแก้เชือกได้ กิจกรรมห่อของและผูกเชือกส่งพัสดุทางไปรษณีย์ เป็นต้น
  • กิจกรรมสร้างสรรค์ ให้เด็กๆคิดออกแบบร้อยเชือกรองเท้าเป็นแบบต่างๆ แล้วผูกเชือกเมื่อสิ้นสุดลายรองเท้า ครูจัดกิจ กรรมนี้ไว้ในกิจกรรมสร้างสรรค์ หน่วยสิ่งของเครื่องใช้ เรื่อง รองเท้า ครูอาจบูรณาการกับกิจกรรมคณิตศาสตร์โดยมีจุด ประสงค์การเรียนรู้เพื่อส่งเสริมการคิดการจำแบบ จัดกิจกรรมการเรียนรู้ โดยให้เด็กเขียนแบบลายผูกเชือกรองเท้าให้เหมือนแบบ (ต้นฉบับ) หรือจัดทำแม่แบบจากกระดาษ วาดเป็นโครงรูปรองเท้า เจาะรูเหมือนรูรองเท้า ใช้เชือกสอด/ร้อยแบบต่างๆ (ตามความสามารถของเด็ก) แล้วให้เด็กทำตามแม่แบบนั้น
  • กิจกรรมเคลื่อนไหวและจังหวะ ให้เด็กได้เคลื่อนไหว เชิงสร้างสรรค์ ทำท่าทางผูกรองเท้า เมื่อเด็กได้มีโอกาสดูแบบการผูกรองเท้าแล้ว การนำมาสู่จัดกิจกรรมเคลื่อนไหวและจังหวะจะง่ายขึ้น สนับสนุนให้เด็กออกแบบการผูกเชือกรองเท้าตามจินตนาการและแสดงท่าทาง เด็กเคลื่อนไหวแบบเดี่ยวก็ได้หรือแบบจะเป็นคู่ก็ได้ สมมติเป็นเชือกคนละเส้น เคลื่อน ไหวบนกระดาษที่ตัดเป็นโครงรูปรองเท้าและเขียนรูรองเท้าไว้สำหรับร้อยเชือก (เป็นโครงร่างที่ใหญ่พอสำหรับเด็กคู่หนึ่งเคลื่อนที่ไปมาสะดวก ไม่ชนกัน ) เด็กจะแสดงการเคลื่อนที่ไปตามรูที่คิดว่าเชือกจะร้อยไปมา หรือจัดให้เด็กเคลื่อนที่พร้อมอุปกรณ์คือ เชือก เคลื่อนที่ไปตามรูรองเท้า เมื่อเคลื่อนที่ผ่านรู ค่อยๆวางเชือกทอดไปตามรู จะเกิดเป็นลวดลาย
  • ครูอาจจัดกิจกรรมบูรณาการจากการผูกรองเท้าได้อีกหลายกิจกรรม ทั้งกิจกรรมพัฒนาทักษะภาษา กิจกรรมวิทยา ศาสตร์ กิจกรรมสังคมศึกษา ตามที่ครูตั้งจุดประสงค์การเรียนรู้ไว้อย่างชัดเจน ตรงเป้าหมายที่ต้องการพัฒนาการเรียนรู้ของเด็ก โดยเน้นให้เด็กได้เป็นผู้ปฏิบัติ

พ่อแม่ ผู้ปกครองจะสอนลูกให้ผูกเชือกรองเท้าอย่างไร?

ในภาวะสังคมปัจจุบันที่มีการแข่งขันสูง พ่อแม่ผู้ปกครองโดยทั่วไป มักคาดหวังและมุ่งเน้นส่งเสริมให้ลูกมีพัฒนาการที่สามารถวัดผลสัมฤทธิ์ทางรูปธรรม ซึ่งเป็นข้อยอมรับจากสังคมได้โดยเร็ว เช่น ความสามารถในการอ่านออกและเขียนได้ แต่พ่อแม่ ผู้ปกครองส่วนใหญ่ ยังขาดความรู้ ความเข้าใจ ในด้านการเตรียมความพร้อมทั้งด้านร่างกายและจิตใจของลูก และขาดการบูรณาการกิจกรรมต่างๆเข้าไว้ด้วยกัน ส่งผลให้ลูกเกิดภาวะเครียด และขาดพัฒนาการด้านอื่นๆที่ควรจะได้รับ

การผูกเชือกรองเท้า เป็นกิจกรรมหนึ่งในชีวิตประจำวันที่พ่อแม่ ผู้ปกครอง สามารถใช้ในการเตรียมความพร้อมของลูกเพื่อนำไปสู่ทักษะการเขียน เนื่องจากการผูกเชือกรองเท้า เป็นกิจกรรมที่ส่งเสริมให้ลูกมีโอกาสในการพัฒนากล้ามเนื้อเล็กบริเวณมือ ประกอบกับการใช้ประสาทสัมผัสทางตา ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งในการกระตุ้นให้เกิดการพัฒนาทางด้านสมอง ตามหลักการที่กล่าวมาแล้วข้างต้น นอกจากการพัฒนาการทางร่างกายของลูกแล้ว การที่ลูกสามารถผูกเชือกรองเท้าได้ด้วยตน เองนั้น ส่งผลให้ลูกเกิดความภาคภูมิใจกับการที่สามารถช่วยเหลือตนเองได้เป็นอย่างมาก ความภาคภูมิใจในตนเองนี้ ลูกจะมีความมั่นใจในการดำรงชีวิตต่อไปในอนาคตด้วย

กิจกรรมการผูกเชือกรองเท้านั้น ถือเป็นกิจกรรมที่ยากสำหรับเด็กปฐมวัย เพราะลูกต้องใช้ประสาทสัมผัสทั้งตาและมือ ให้ทำงานร่วมกัน และกระบวนการด้านสมอง ในการลำดับขั้นตอนการร้อยเชือกและผูกเงื่อนบนรองเท้า ดังนั้น พ่อแม่ ผู้ปก ครอง ควรเริ่มต้นจากกิจกรรมที่มีลักษณะคล้ายคลึงกับการผูกเชือกรองเท้า เพื่อเป็นแบบฝึกหัดให้ลูกได้ฝึกฝนก่อน ดังนี้

  • กิจกรรมการร้อยมาลัย ให้ลูกร้อยเชือกผ่านดอกบานบุรี หรือ กล้วยไม้ ซึ่งเป็นดอกไม้ที่มีลักษณะแกนกลางเกสรที่กลวงและมีขนาดใหญ่เพื่อทำเป็นมาลัย กิจกรรมนี้ช่วยให้ลูกได้เรียนรู้วิธีการร้อยเชือกผ่านรู โดยเริ่มจากรูขนาดใหญ่ อย่างเกสรดอกไม้ เมื่อลูกต้องร้อยเชือกรองเท้าที่มีขนาดเล็กลง ลูกจะสามารถเชื่อมโยงวิธีการปฏิบัติ และนำทักษะที่เกิดจากร้อยมาลัยไปปฏิบัติได้เป็นอย่างดี
  • เล่นร้อยวัตถุชนิดต่างๆที่มีช่องหรือรูใหญ่ เช่น หลอดกาแฟ แกนกระดาษทิชชู กระดาษเจาะรู
  • กิจกรรมร้อยเชือกรอบรูป พ่อแม่วาดภาพลายเส้นเป็นภาพวัสดุ สิ่งของ คน พืช สัตว์ ที่ใช้เส้นตรงประกอบเป็นรูปทรงเรขาคณิต เช่น ภาพกล่อง เจาะรูรอบภาพ สำหรับเด็กเล็กวัย 3 ขวบ ให้มีรูขนาดใหญ่ ใช้เชือกขนาด 1 ฟุต ปลายเชือกพันด้วยกระดาษเทปกาวเพื่อให้ปลายแข็งเหมาะแก่การสอดผ่านรู เขียนเลข 1 เป็นจุดเริ่มต้น

  • กิจกรรมการผูกโบของขวัญ พ่อแม่ลูกช่วยกันผูกริบบิ้นบนกล่องของขวัญ เพื่อใช้ในเทศกาลต่างๆ กิจกรรมนี้ลูกจะได้เรียนรู้วิธีการผูกเงื่อน เพื่อไม่ให้เป็นปมตาย ซึ่งเป็นเงื่อนลักษณะเดียวกับการผูกเชือกรองเท้า

    เมื่อลูกได้รับการฝึกฝนทักษะจากกิจกรรมดังกล่าวจนชำนาญแล้ว พ่อแม่ ผู้ปกครอง ทดลองให้ลูกได้ลองผูกเชือกรองเท้าของตนเองจริงๆ และพยายามให้ลูกหมั่นฝึกฝนผูกเชือกรองเท้าของตนเองเป็นประจำ โดยพ่อแม่เป็นแบบอย่างการผูกเชือกรองเท้าให้ลูกเห็น การเห็นตัวแบบเป็นวิธีเรียนรู้หนึ่งที่เด็กเรียนรู้ได้ ขณะที่เด็กยังไม่มีความพร้อมของกล้ามเนื้อมือเล็ก เด็กควรได้เห็นพ่อแม่ผูกเชือกรองเท้าของพ่อแม่เอง หรือผูกเชือกรองเท้าให้เขา เมื่อเด็กเห็นคือการสังเกตที่ใช้ตา สมองเด็กจะทำหน้าที่เก็บข้อมูล วิธีการผูกและรู้ความหมายถึงการผูกเชือกรองเท้าว่า เกิดประโยชน์ต่อการสวมใส่รองเท้าให้กระชับเท้า เด็กได้เห็นศิลปะความงามของลายเชือกที่ผูก และจะท้าทายความต้องการจะผูกเชือกรองเท้าเองในกาลต่อไป เมื่อเด็กย่างเข้าวัย 5-6 ปี เด็กจะมีความพร้อมของกล้ามเนื้อมือที่จะผูกเชือกรองเท้าเอง พ่อแม่ค่อยๆ ฝึกเขาตามขั้นตอน ดังนี้

    • นั่งข้างลูกหันหน้าไปทางเดียวกัน เพื่อให้ลูกเห็นขั้นตอนการร้อยเชือกรองเท้าอย่างไม่สับสน
    • วางรองเท้าข้างใดข้างหนึ่งลงที่พื้น (ยังไม่ต้องสวม)
    • แสดงการร้อยเชือกแบบง่ายๆก่อน ให้สอดปลายเชือกข้างหนึ่ง เข้ารูรองเท้าด้านขวา นับเป็นรูที่หนึ่ง แล้วดึงปลายเชือกขึ้นจากรูรองเท้า
    • ใช้ปลายเชือกอีกข้างหนึ่งสอดเข้ารูที่รองเท้าด้านซ้ายนับเป็นรูที่หนึ่ง แล้วดึงปลายเชือกขึ้น
    • ใช้ปลายเชือกด้านขวาสอดเข้ารูรองเท้าด้านซ้าย นับเป็นรูที่สอง
    • ใช้ปลายเชือกด้านซ้ายสอดเข้ารูรองเท้าด้านขวา นับเป็นรูที่สอง เชือกด้านขวาทับไขว้ไปทางด้านซ้าย
    • สอดเชือกสลับไปมา ซ้าย ขวา จนถึงรูสุดท้ายของรองเท้า
    • นำเชือกเส้นขวาทับเชือกเส้นซ้าย
    • นำปลายเชือกเส้นที่อยู่ด้านหลังอ้อมมาสอดในช่องด้านหน้า
    • ดึงปลายทั้งสองให้แน่น
    • ทำห่วงที่ปลายเชือกทั้งสอง
    • ให้ห่วงขวาทับห่วงซ้าย
    • สอดห่วงซ้ายลงในช่องแล้วดึง
  • เมื่อลูกผูกเชือกเสร็จ พ่อแม่แสดงความยินดีกับเขา เช่น โอบบ่า หอมแก้ม ยิ้ม พูดชม เก่งมาก ถูกต้อง ใช้ได้ดีทีเดียว ยอดเยี่ยม งานลูกเสร็จแล้วดีจริง เป็นต้น
  • ให้เด็กสวมรองเท้าที่สอดเชือกถึงรูสุดท้ายแล้ว เมื่อสวมแล้วจึงผูกห่วงซึ่งเป็นขั้นสุดท้าย ให้เขาสำรวจความรู้สึกเองว่า เชือกที่ผูกรัดตรึงพอเหมาะหรือไม่ คือไม่บีบเท้าแน่นไป หรือหลวมไป ให้คำแนะนำหรือตั้งคำถามให้เขาคิดว่า หากแน่นไป เมื่อเขาเดินไปมาจะเกิดอะไรขึ้น และหากหลวมไปจะเป็นอย่างไร
  • เมื่องานผูกรองเท้าแบบง่ายของลูกผ่านไป เขาได้ผูกเองทุกครั้ง ความชำนาญหรือทักษะการผูกจะดีขึ้น สังเกตว่าเขาผูกได้รวดเร็วและสวยงามขึ้น พ่อแม่ชวนให้เขาคิดลายจากการสอดเชือกรองเท้าแบบใหม่ ที่อาจเกิดจากเชือกสีเดียวแต่สอดเข้ารูแบบต่างๆ หรือใช้เชือกหลายหลายสีผูกรองเท้า
  • หากการสอนช่วงแรก รองเท้าของลูกมีขนาดเล็ก การหยิบจับรองเท้าของเด็กไม่ถนัด พ่อแม่อาจจะใช้รองเท้าของผู้ใหญ่ให้เขาลองทำก่อน
  • การผูกเชือกรองเท้าเป็นงานที่เด็กต้องใช้พลังกล้ามเนื้อมือพร้อมๆกับการใช้สายตาและความคิด พ่อแม่ช่วยสร้างบรรยากาศคลายเครียด ด้วยการร้องท่องคำเป็นจังหวะสอดคล้องกับการผูกเชือก เช่น ร้อย ดึง ร้อย ดึง นับ 1 นับ 2 นับ 3 ร้อย ดึง ร้อย ดึง นับ 4 นับ 5 นับ 6 ผูกเป็นห่วง ผูกเป็นห่วง สอดห่วงรัด มัดรองเท้า แล้วเราก็ก้าวเท้าไป
  • มอบหมายให้ลูกคนโตช่วยน้องผูกเชือกรองเท้า เป็นการฝึกทักษะชีวิตการอยู่ร่วมกันในครอบครัว และได้ฝึกทักษะการใช้มือให้กับลูกคนโตด้วย
  • เด็กที่ได้ทำกิจกรรมผูกเชือกรองเท้า จะทำให้เขาเจริญเติบโตทางด้านกล้ามเนื้อมัดเล็ก พร้อมทั้งได้พัฒนาการคิดแก้ ปัญหา พัฒนาการทางอารมณ์ที่เขาจะภาคภูมิใจ จากความสำเร็จ จากการกระทำการช่วยตนเอง ซึ่งเป็นพัฒนาการทางสังคมของเด็ก เป็นบทเรียนที่ดีที่ครอบครัวพึงเอาใจใส่อบรมเลี้ยงดูลูก

เกร็ดความรู้เพื่อครู

เรื่องการผูกเชือกรองเท้ามีประเด็นที่น่าสนใจสำหรับครูคือ
  • การผูกเชือกรองเท้าเป็นงานที่เน้นการปฏิบัติจริง ดังนั้น การมีรองเท้าที่สะอาด ขนาดพอเหมาะมือเด็ก เป็นสื่ออุปกรณ์ที่ควรต้องดูแล คัดสรรเพื่อสุขภาพอนามัยของเด็ก
  • การเรียนรู้ที่ดีควรเริ่มจากงานง่ายไปสู่งานยาก ระยะแรก เด็กจึงควรมีประสบการณ์การร้อยวัสดุอื่นๆก่อน เพราะการร้อยเชือกรองเท้าของเด็กมีขนาดเล็ก เด็กจะทำให้สำเร็จค่อนข้างยาก
  • ครูต้องเชื่อว่าเด็กผูกเชือกรองเท้าเองได้ ครูจึงต้องสอน ไม่ควรทำให้เด็กตลอดเวลา

บรรณานุกรม

  1. กุลยา ตันติผลาชีวะ. (2545). รูปแบบการเรียนการสอนปฐมวัยศึกษา. กรุงเทพมหานคร:บริษัท เอดิสัน เพรสโปรดักส์ จำกัด
  2. จีระพันธ์ พูลพัฒน์ และคณะ. (2553). คู่มือฝึกอบรมปฐมวัย โครงการยกระดับคุณภาพครูทั้งระบบตามแผนปฏิบัติการไทยเข้มแข็ง. กรุงเทพมหานคร: คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
  3. ทิศนา แขมมณี. (2544). วิทยาการด้านการคิด. กรุงเทพมหานคร : เดอะมาสเตอร์กรุ๊ปแมเนจเมนท์.
  4. บุบผา เรืองรอง. (2450). คณิตศาสตร์สำหรับเด็กปฐมวัย. นครศรีธรรมราช: มหาวิยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช.
  5. ศึกษาธิการ, กระทรวง. (2546). คู่มือหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช 2546. กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์คุรุสภา
  6. w3dictionary.org.พจนานุกรม แปลภาษา แปลภาษาอังกฤษ. การผูก. th.w3dictionary.org .ค้นคว้าเมื่อ 3 มีนาคม 2556
  7. w3dictionary.org.พจนานุกรม แปลภาษา แปลภาษาอังกฤษ. เชือก. th.w3dictionary.org .ค้นคว้าเมื่อ 3 มีนาคม 2556

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน