หน้าหลัก » บทความ » สอนลูกเรื่องผู้สื่อข่าว (Teaching Children about Reporters)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


บทนำ

สอนลูกเรื่องผู้สื่อข่าว

การสอนลูกเรื่องผู้สื่อข่าว (Teaching Children about Reporters) หมายถึง การจัดกิจกรรมให้เด็กปฐมวัยได้เรียนรู้เกี่ยวกับผู้มีหน้าที่เสาะแสวงหาและรวบรวมข้อเท็จจริงจากแหล่งข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ด้วยเทคนิคและวิธีการต่างๆ เพื่อรายงานให้สาธารณชนได้รับทราบ

อาชีพผู้สื่อข่าวเป็นอีกอาชีพหนึ่งในสังคมที่สังคมยกย่องว่าเป็นอาชีพที่ทำคุณประโยชน์แก่สังคม เนื่องจากผู้สื่อข่าวทำหน้าที่ส่งข่าวสารให้คนในสังคมรู้ผ่านเครื่องมือสื่อข่าวหลากหลายรูปแบบและ เมื่อเด็กๆจะได้ยินหรืออ่านข่าวสาร ผู้ใหญ่อาจใช้โอกาสนี้แนะนำให้รู้จักผู้สื่อข่าว ผู้สื่อข่าวเป็นอาชีพหนึ่งที่ทำงานเลี้ยงชีพตนเองและครอบครัวด้วยการใช้ความรู้และเป็นคนดีที่สังคมยกย่องให้เกียรติ การจัดกิจกรรมสำหรับเด็กเรื่องอาชีพผู้สื่อข่าวจึงเป็นบทบาทและหน้าที่ของพ่อแม่และครู

การสอนเรื่องผู้สื่อข่าวมีความสำคัญอย่างไร?

การสื่อสารเป็นสิ่งจำเป็นในสังคมของเราและเป็นเรื่องพื้นฐานของสังคมมนุษย์ที่ต้องติดต่อกัน แม้การสื่อสารไม่ได้จำเป็นต่อมนุษย์สูงสุดเหมือนปัจจัย 4 คือ อาหาร เครื่องนุ่งห่ม ยารักษาโรคและที่อยู่อาศัย แต่การติดต่อสื่อสารก็เป็นเครื่องมือของการได้มาซึ่งปัจจัย 4 ของคนเรา ยิ่งสังคมของเรามีความสลับซับซ้อนมากขึ้นเท่าใด การสื่อสารก็ยิ่งมีความสำคัญมากขึ้นเท่านั้น ทั้งนี้เพราะสภาพบ้านเมืองมีการเปลี่ยนแปลงทั้งทางเศรษฐกิจ อุตสาหกรรมและสังคม ตลอดจนมีเหตุการณ์ต่างๆเกิดขึ้นตลอดเวลา จึงมีการพัฒนาให้เกิดมีผู้นำสารหรือเรื่องราวมาให้สังคม นั่นคือ “ผู้สื่อข่าว” ในขณะเดียวกันผู้รับข่าวก็มีความต้องการรับข่าวสารที่ถูกต้องและสอดคล้องกับเวลา ผู้สื่อข่าวจึงต้องฝึกฝนตนเองให้เป็นผู้ที่ซื่อสัตย์ เสนอความจริงให้คนที่อยู่ห่างไกลรับรู้ข่าวสารที่ถูกต้อง ใช้ภาษาถูกต้องและถ่ายทอดข้อมูล ข่าวสาร เหตุการณ์ ความเคลื่อนไหวที่เกิดขึ้นในที่ต่างๆ ผู้สื่อข่าวจึงเป็นอาชีพหนึ่งที่มีเกียรติเพราะได้รับความไว้วางใจจากคนในสังคมให้ทำหน้าที่เป็นคนกลางในการสื่อสาร การปูพื้นฐานความรู้และทัศนคติที่ดีในเรื่องอาชีพผู้สื่อข่าวให้แก่เด็กปฐมวัยจึงเป็นสิ่งที่สำคัญอย่างยิ่ง

การสอนเรื่องผู้สื่อข่าวมีประโยชน์ต่อเด็กอย่างไร?

  • เด็กจะได้รู้จักอาชีพที่ผู้ใหญ่ทำในปัจจุบันเพิ่มขึ้นอีก 1 อาชีพ อาชีพผู้สื่อข่าว (Reporter) หมายถึง บุคคลผู้มีหน้าที่เสาะแสวงหาและรวบรวมข้อเท็จจริงจากแหล่งข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ด้วยเทคนิคและวิธีการต่างๆ เพื่อนำมารายงานให้สาธารณชนได้รับทราบ
  • เด็กจะเกิดจิตสำนึกของการอยู่ร่วมกันในสังคมว่า การทำงานสื่อข่าวเป็นความจำเป็นในสังคมที่มีเหตุการณ์เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว การมีผู้สื่อข่าวและการใช้เครื่องมือสื่อสารที่เป็นประโยชน์ ทำให้เรารู้เรื่องต่างๆได้อย่างรวดเร็ว เป็นต้นว่าการพยากรณ์อากาศจำเป็นต้องมีผู้ส่งข่าวให้รู้พร้อมๆกัน หากเกิดเหตุอันตรายจะได้ป้องกันถูกต้อง เช่น ข่าวแผ่นดินไหว ลมพายุพัดผ่าน ฝนตกน้ำท่วมหรือข่าวโรคระบาด เช่น โรคอีโบล่า การรู้ข่าวในทันทีจะช่วยให้ผู้คนสามารถจัดการชีวิตตนเองและผู้อื่นให้ปลอดภัยได้
  • เด็กจะรู้จักเครื่องมือสื่อสารที่ผู้สื่อข่าวใช้ เช่น โทรศัพท์ ไมโครโฟน โทรทัศน์ วิทยุ มือถือ หนังสือพิมพ์ นิตยสาร ฯลฯ เห็นความสัมพันธ์ของคน การทำงาน (วิธีการ) เครื่องมือและผู้รับสาร กระบวนการทำงานที่ทำให้เกิดผล แม้เด็กไม่อาจเข้าใจได้ในทันทีที่รับทราบข่าว แต่เป็นเรื่องที่เราสอนให้เด็กรู้ได้จากกิจกรรมการเรียนรู้เพื่อเป็นพื้นฐานของการทำการงานใดๆได้ทุกงาน

ครูสอนเรื่องผู้สื่อข่าวให้ลูกที่โรงเรียนอย่างไร?

  • กิจกรรมเคลื่อนไหวและจังหวะ ครูให้เด็กพูดคำคล้องจอง มีสาระเนื้อหาที่ให้ความรู้เกี่ยวกับผู้สื่อข่าวและเด็กได้แสดงออกใช้ท่าทางสื่อความคิดที่ให้ความเพลิดเพลินแก่เด็ก
  • กิจกรรมเสริมประสบการณ์ ดูโทรทัศน์ช่วงเวลาที่นักข่าวเสนอข่าวที่เหมาะกับเด็กปฐมวัย มักเป็นข่าวทั่วไปและเป็นเรื่องใกล้ตัวเด็ก ภาษาพูดง่ายๆ ฟังเข้าใจ เห็นผู้สื่อข่าวปรากฏภาพพร้อมการพูดเป็นการยืนยันความจริงของเรื่องราวที่เกิดขึ้น เช่น ภาพข่าวกิจกรรมทำความดี ปลูกป่าลดโลกร้อน ภาพข่าวพระราชสำนักที่ถ่ายทอดสดในพระราชพิธีต่างๆ เด็กจะเห็นการทำงานของผู้สื่อข่าวและได้ประโยชน์จากเนื้อหาของข่าว การจัดกิกรรมการเล่นบทบาทสมมติจะช่วยให้เด็กสนุกเพลิดเพลินไปด้วย
  • กิจกรรมสร้างสรรค์ วาดภาพระบายสี ภาพผู้สื่อข่าวในท่าทางหรือบุคลิกต่างๆ กิจกรรมงานปั้นที่เด็กส่วนใหญ่ชอบปั้นแป้ง ดินน้ำมัน งานกระดาษฉีกปะติดภาพโครงร่างผู้สื่อข่าว ภาพโทรทัศน์
  • กิจกรรมเสรี ครูจัดมุมบทบาทสมมติให้เด็กได้เล่นเป็นผู้สื่อข่าว มีอุปกรณ์ที่จัดให้เด็กได้ใช้ประกอบการเล่น เช่น ไมโครโฟน กล้องถ่ายรูป โทรทัศน์
  • เกมการศึกษา เล่นเกมภาพตัดต่อผู้สื่อข่าว เกมจับคู่ภาพเหมือนของผู้สื่อข่าวในอิริยาบทต่างๆ เกมพื้นฐานการบวกจากภาพเครื่องมือสำหรับผู้สื่อข่าว เป็นต้น
  • การสนทนาข่าวและเหตุการณ์ยามเช้าทุกวัน ช่วยส่งเสริมการถ่ายทอดประสบการณ์ที่เด็กพบเห็นให้ผู้อื่นทราบ เด็กจะได้รับโอกาสในการฝึกฝนทักษะการใช้ภาษา เมื่อเด็กได้พูดหรือเล่าเรื่องที่ตนเองรู้และได้รับความสนใจ เด็กจะรู้สึกมั่นใจว่าการพูดหรือการเล่าเรื่องของเขานั้นมีความหมาย ครูสามารถใช้เวลานี้ฝึกการพูดและการฟังอย่างมีมารยาทให้แก่เด็กด้วย

พ่อแม่ผู้ปกครองจะสอนเรื่องผู้สื่อข่าวให้ลูกที่บ้านอย่างไร?

  • ตั้งคำถามให้ลูกลองคิดและสังเกต คำตอบของพ่อแม่ควรเป็นการแนะนำหรือชี้ทางหาข้อมูลความรู้เพิ่ม เช่น สื่อหนังสือพิมพ์ พ่อแม่สามารถใช้ภาพเป็นเครื่องกระตุ้นความสนใจของลูก โดยชี้ชวนให้ดูภาพข่าวที่เหมาะสมกับวัยและความสนใจของเด็ก เช่น ข่าวการศึกษา ข่าวกีฬา เป็นต้น เมื่อลูกเริ่มสนใจภาพข่าวพ่อแม่อาจเล่ารายละเอียดของข่าวหรือให้ลูกอ่านเป็นการฝึกทักษะการอ่านไปในตัว หลังจากนั้นตั้งคำถามกับลูกว่าทราบไหมว่าข้อมูลในข่าวได้มาจากอย่างไร ใครเป็นผู้รวบรวม เป็นต้น พ่อแม่สามารถใช้หลักการนี้กับสื่อประเภทอื่นๆได้เช่นกันไม่ว่าจะเป็นวิทยุ โทรทัศน์ แม้กระทั่งสื่ออินเตอร์เน็ต เมื่อลูกได้ตอบคำถามจากความรู้และประสบการณ์ของเขาแล้ว พ่อแม่ควรให้ความรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับข้อเท็จจริงในกระบวนการให้ได้มาซึ่งข่าวสาร ตั้งแต่กำหนดประเด็นข่าว ออกแบบการทำข่าว เตรียมทีมงาน เตรียมอุปกรณ์ หาข้อมูลข่าวและภาพ ผลิตข่าวและสุดท้ายคือขั้นตอนการเผยแพร่ต่อสาธารณชน เราเรียกผู้ที่ทำงานเหล่านี้ว่า “ผู้สื่อข่าว”
  • สอนลูกใช้เครื่องมือต่างๆในการบันทึกข้อมูลจากเหตุการณ์ที่พบเจอ เช่น
    • สมุดจดบันทึก : รู้จักการจับประเด็นและสรุปย่อความจากเหตุการณ์ที่พบเจอในสมุดจดบันทึก
    • เครื่องบันทึกเสียง : ใช้เครื่องบันทึกเสียงในการสัมภาษณ์บุคคลหรือบันทึกเสียงการประชุม
    • กล้องถ่ายภาพ : สอนการใช้กล้องถ่ายภาพให้ลูก ลูกสามารถฝึกฝนและนำไปใช้ในการถ่ายภาพต่างๆเพื่อประกอบการนำเสนอได้
    • กล้องบันทึกวิดีโอ : ใช้กล้องวิดีโอบันทึกภาพเคลื่อนไหวและเสียงเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นได้ครบถ้วนทั้งภาพและเสียง
    • สมาร์ทโฟนและแท็บแล็ต : เป็นเทคโนโลยีที่รวมเครื่องมือหลายๆอย่างไว้ด้วยกัน เช่น โทรศัพท์ กล้องถ่ายภาพนิ่ง กล้องวิดีโอ อินเตอร์เนต ฯลฯ ซึ่งเป็นอุปกรณ์ที่ได้รับความนิยมอย่างมากในปัจจุบัน
  • ในช่วงปิดภาคฤดูร้อน พ่อแม่พาลูกไปเข้าร่วมกิจกรรมเสริมสร้างประสบการณ์ด้านการทำข่าวจากค่ายเยาวชนที่เปิดให้ความรู้เฉพาะด้าน เหมาะสำหรับเด็กวัย 5 ขวบขึ้นไป เช่น ค่ายนักข่าวจิ๋ว ค่ายผู้สื่อข่าวเด็กคิดเด็กทำ ค่ายพิราบน้อย ค่ายนักข่าวสายฟ้าน้อย การฝึกอบรมนักข่าวพลเมืองเยาวชนรักษ์พลังงาน เป็นต้น
  • พาลูกไปชมแหล่งเรียนรู้จริงที่เปิดโอกาสให้บุคคลภายนอกเข้าชมการทำงานได้ เช่น โรงพิมพ์ของหนังสือพิมพ์ หรือการรายงานข่าวของสถานีโทรทัศน์ เป็นต้น
  • ชวนลูกเล่นบทบาทสมมติโดยให้ลูกลองสวมบทบาทเป็นนักข่าว โดยการทำข่าวเหตุการณ์รายวันที่เกิดขึ้นในห้องเรียนหรือโรงเรียน แล้วมารายงานในตอนเย็นเมื่อกลับถึงบ้านให้พ่อแม่ฟัง อาจแยกเป็นประเด็นเช่น ข่าวในห้องเรียน สรุปข่าวการเคลื่อนไหวต่างๆในโรงเรียนจากคุณครูเวรที่พูดหน้าเสาธงในทุกเช้า เป็นต้น
  • ให้ลูกเก็บรวบรวมข่าวในเรื่องที่ลูกสนใจจากสื่อต่างๆ เช่น ตัดคอลัมน์ข่าวในหน้าหนังสือพิมพ์หรือบันทึกหัวข้อข่าวจากอินเตอร์เน็ต
  • แนะนำการทำงานของผู้สื่อข่าวให้ลูกเข้าใจ โดยหาบทสัมภาษณ์ผู้สื่อข่าวชื่อดังในแง่มุมการทำงานที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารและนิตยสารที่มีทั่วไปให้ลูกอ่าน หรืออาจจะนำข้อมูลจากหนังสืออัตชีวประวัติของผู้สื่อข่าวที่ได้รับการตีพิมพ์เผยแพร่ก็ได้

เกร็ดความรู้เพื่อครู

  • เด็กจะต้องมีการเตรียมเรื่องจะพูดมาก่อน
  • ให้เรียบเรียงเรื่องเกิดก่อนหลังตามลำดับ
  • ใช้น้ำเสียงพูดชัดถ้อยชัดคำ
  • ใช้คำพูดเหมาะกับกาลเทศะ

บรรณานุกรม

  1. กุลยา ตันติผลาชีวะ (2547). การจัดกิจกรรมการเรียนรู้สำหรับเด็กปฐมวัย. กรุงเทพมหานคร:บริษัท เอดิสัน เพรส โปรดักส์ จำกัด.
  2. คณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2542). การเรียนรู้ของเด็กปฐมวัย. กรุงเทพมหานคร:เซเว่น พรินติ้ง กรุ๊ป.
  3. %
  4. นิรมล ช่างวัฒนชัย.(2541). เทคนิคการสอนศิลปะ ภาษาและวิทยาศาสตร์สำหรับเด็กวัยอนุบาล. กรุงเทพฯ:ศิริวัฒนาอินเตอร์พริ้นท์.
  5. ศึกษาธิการ, กระทรวง. (2546). หลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช 2546. กรุงเทพมหานคร:กรมวิชาการ กระทรวงศึกษาธิการ.
  6. กรุงเทพมหานคร:กรมวิชาการ กระทรวงศึกษาธิการ. คู่มือหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช 2546. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพมหานคร:สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ.
  7. พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒. อาชีพ. www.rtafa.ac.th/admin/thai/dictionaryrayalinstitute_%202542.html. [ค้นคว้าเมื่อ 31 ตุลาคม 2557].
  8. โครงการนักข่าวจิ๋ว YoungReporter. www.inetfoundation.or.th/youngreporter. [ค้นคว้าเมื่อ 31 ตุลาคม 2557].
  9. จริยธรรมแห่งวิชาชีพของสมาชิกสมาคมนักข่าววิทยุและโทรทัศน์ไทย พ.ศ. 2555. www.thaibja.org/thaibja/index จริยธรรมแห่งวิชาชีพของสมาชิกสมาคมนักข่าววิทยุและโทรทัศน์ไทย พ.ศ. 2555. [ค้นคว้าเมื่อ 31 ตุลาคม 2557].

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 1 คน
sirikul