หน้าหลัก » Blogs » เด็กปฐมวัย - ดูแลอย่างไร ไปสู่ความเป็นเลิศ ตอนที่ 186 : เด็กออทิสติก (3)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


เด็กออทิสติก

ในการตอกย้ำ (Reinforce) พฤติกรรม นักบำบัด (Therapist) จะวิเคราะห์พฤติกรรมประยุกต์ (Applied behavior analysis : ABA) โดยเริ่มลำดับ (Sequence) เป็นกระบวนการของ (1) สิ่งกระตุ้น (Stimuli) (2) การสนองตอบ (Response) และ (3) การให้รางวัล (Reward)

ตัวอย่างเช่น นักบำบัดที่ทำงานร่วมกับเด็กในเรื่องสมาธิร่วม (Joint attention) จะถามเด็กว่า “บล็อก (สิ่งกระตุ้น) ไหนสีแดง?” หากเด็กชี้ไปที่บล็อกสีแดง (การสนองตอบ) เขาก็จะได้รับสติ๊กเก้อร์ดาว 1 ดวง (รางวัล) แต่ถ้าเด็กไม่สนองตอบ หรือชี้ไปที่บล็อกสีอื่น นักบำบัดก็จะมองข้ามพฤติกรรม แล้วหาทางกระตุ้นซ้ำ (Repeat)

การบำบัดด้วยการเล่น (Play therapy) เป็นอีกหนึ่งวิธีการแทรกแซงเพื่อแก้ไข (Intervention) ที่ได้ประสิทธิผลสำหรับเด็กที่มีช่วงอาการ (Spectrum) แตกต่างกัน โดยใช้การฝึกที่เหมาะสมกับพัฒนาการตามวัย (Developmentally appropriate practices: DAP) และตัวแบบ (Model) ที่ผนวก (Incorporate) ประสบการณ์ทางสังคม และปฏิสัมพันธ์ (Interaction) อันสนุกสนาน เพื่อเพิ่มพูนทักษะการเล่นสมมุติ (Pretend) ของเด็กสมาธิร่วม ทักษะการสื่อสาร และพฤติกรรมที่เหมาะสม

การบำบัดด้วยการเล่น เกิดขึ้นระหว่างนักบำบัดกับเด็กแต่ละคน หรือระหว่างกลุ่มเด็กหนึ่งกับอีกกลุ่มเด็กหนึ่ง หรือมีพ่อแม่ร่วมด้วย สิ่งที่แตกต่างจาก ABA ก็คือ การบำบัดด้วยการเล่นมักนำโดยเด็ก (Child-led) อาทิ นักบำบัดทำงานกับเด็กออทิสติก โดยใช้ของเด็กเล่นที่แตกต่างกัน

นักบำบัดอาจท้าทายพฤติกรรมของเด็กและเนื้อหา (Content) ของการเล่น โดยสร้างหลังฉาก (Scenario) ที่แตกต่างกัน อาทิ การเล่นที่นักบำบัดสะท้อน (Reflect) และให้ความเห็น (Comment) ในเรื่องอารมณ์และกิจกรรมของเด็กเพื่อสนองตอบ (Elicit) และให้รางวัลพัฒนาการทางภาษา ทักษะการเล่น และพัฒนาการความสัมพันธ์ เพื่อให้เด็กรู้สึกว่า มีคนเข้าใจและให้คุณค่าว่าเขาเป็นใคร?

นักบำบัดด้วยดนตรี และศิลปะ เป็นการแทรกแซงเพื่อแก้ไขสำหรับเด็กออทิสติกที่ได้ประสิทธิผลสูง โดยใช้สื่อที่แสดงออก (Expressive medium) อาทิ เครื่องดนตรี การร้องเพลง การระบายสี และดินน้ำมัน (Clay) เพื่อให้เด็กที่มีพัฒนาการช้า (Spectrum delay) ได้ผ่านประสบการณ์ของความสัมพันธ์ การแสดงออกซึ่งตนเอง (Self-expression) และการขยายทักษะอื่นๆ

การบำบัดเหล่านี้ เป็นสิ่งที่โดดเด่นไม่ซ้ำแบบใคร (Unique) เพราะให้โอกาสเด็กที่มีพัฒนการช้า ได้พัฒนาทักษะที่ให้ประโยชน์ทางสังคม (Social utility) ผลลัพธ์ก็คือ เด็กได้มีปฏิสัมพันธ์กับเพื่อนรุ่นราวคราวเดียวกัน (Peer interaction) การเห็นคุณค่าในตนเอง (Self-esteem) และปรับปรุงการทำงานในชีวิตประจำวัน (Everyday functioning)

นักกายภาพบำบัด (Physical therapist) และนักอาชีวบำบัด (Occupational therapist) ใช้วิธีการ (Approach) ที่ตั้งอยู่บนพื้นฐานที่ร่างกายเป็นศูนย์กลาง (Body-centered) ในการเข้าถึงเด็กที่มีพัฒนาการช้า ตัวอย่างเช่น การเล่นชิงช้าที่แกว่งไกว (Swinging) การปีนป่าย และการกระโดดโลดเต้น เป็นการท้าทายความสามารถของร่างกายเด็กโดยตรง

แหล่งข้อมูล:

  1. Morrison, George S. (2014). Fundamentals of Early Childhood Education (7th Ed). Upper Saddle River, NJ: Pearson Education, Inc.
  2. Autism spectrum - http://en.wikipedia.org/wiki/Autism_spectrum [2016, January 3].

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน