หน้าหลัก » Blogs » เด็กปฐมวัย - ดูแลอย่างไร ไปสู่ความเป็นเลิศ ตอนที่ 209 : ทฤษฎีรังสรรค์ทางสังคม (2)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


ทฤษฎีรังสรรค์ทางสังคม

“เขตของพัฒนาการใกล้ตัว” (Zone of proximal development : ZPD) คือช่วง (Space) ของการรับรู้และพัฒนาการที่ถูกสร้างขึ้น เมื่อเด็กมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคม กับผู้ทีมีสมรรถนะเหนือกว่า (More competent person : MCP) หรือผู้มีความรู้มากกว่า (More knowledgeable other : MKO)

ครูนำเด็กจากทักษะทางพฤติกรรมและสังคมที่เขามีอยู่ใน ZDP ไปสู่ระดับที่สูงขึ้นเรื่อยๆ ของพฤติกรรมที่รับผิดชอบและปฏิสัมพันธ์ทางสังคม แม้ว่าเรามักจะคิดถึงการแนะแนวพฤติกรรมว่า เป็นกิจกรรมตัวต่อตัว (One-on-one) แต่ในทางปฏิบัติมิได้เป็นเช่นนั้นเสมอไป เพราะบทบาทของครูต้องครอบคลุมถึงกลุ่มเล็กและกลุ่มใหญ่ เช่นเดียวกับแต่ละบุคคล

ZDP ยังคงเคลื่อนไหว หรือเปลี่ยนแปลงอย่างต่อเนื่อง ขึ้นอยู่กับความสำเร็จทางพฤติกรรม (Behavioral accomplishment) และความช่วยเหลือที่ผู้ใหญ่จัดให้เด็กที่เรียกว่า “นั่งร้าน” (Scaffolding) ซึ่งเป็นหนทางหนึ่งที่ครูสามารถแนะแนวเด็กใน ZDP

เด็กเรียนรู้จากการช่วยเหลือของ MCP และ MKO ดังตัวอย่างต่อไปนี้

  • ครู
    • ให้แนวทาง (Guideline) เด็กว่า จะแก้ปัญหาอย่างไร?
    • ประชุมชั้นเรียน (Class Conference) เพื่ออภิปรายว่าจะรับมือ (Handle) กับปัญหาพฤติกรรมในชั้นเรียนอย่างไร?
    • ให้เด็กมีทางเลือก (Choice) ว่าจะรับมือกับสถานการณ์เฉพาะกรณีอย่างไร?
  • พ่อแม่
    • ให้การสนับสนุนที่บ้าน
    • คาดหวังในเรื่องวิถีประจำวัน (Routine) และพฤติกรรม
    • พัฒนาเด็กพร้อมรายชื่อ (Checklist) ของพฤติกรรมที่ดี
  • สมาชิกทุกคนในครอบครัว
    • จำลองแบบอย่าง (Model) ของปฏิสัมพันธ์ในเชิงบวก
    • ช่วยผู้อื่นจำลองแบบอย่างของพฤติกรรมที่เหมาะสม
  • เพื่อน
    • พบกันในที่ประชุมชั้นเรียนเพื่ออภิปรายว่าจะปัน (Share) หนังสือกันอ่านได้อย่างไร?
    • แนะนำว่าจะช่วยให้ผู้อื่นควบคุมความโกรธได้อย่างไร?
    • ถ่ายทำวีดิทัศน์ (Video) เพื่อแสดงต่อผู้อื่นว่า จะเดินไปห้องสมุด และสถานที่อื่นๆ ได้อย่างไร?
  • สมาชิกในชุมชน
    • จำลองแบบพฤติกรรมว่า จะแสดงตนอย่างไรในสถานที่สาธารณะ?
    • ทบทวนแนวทางพฤติกรรม สำหรับทัศนศึกษา (Field trip)

แหล่งข้อมูล:

  1. Morrison, George S. (2014). Fundamentals of Early Childhood Education (7th Ed). Upper Saddle River, NJ: Pearson Education, Inc.
  2. Social Constructivism - https://en.wikipedia.org/wiki/Social_constructivism [2016, February 22].

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน