หน้าหลัก » Blogs » เด็กปฐมวัย - ดูแลอย่างไร ไปสู่ความเป็นเลิศ ตอนที่ 213 : ขั้นตอนการแนะแนวพฤติกรรม (3)

สารบัญ

บทความที่เกี่ยวข้อง


ขั้นตอนการแนะแนวพฤติกรรม

ส่วนประกอบต่างๆ ของการสอน เด็กในองค์รวม ได้แก่

ขั้นตอนที่ 3 : รู้และใช้แนวทางปฏิบัติที่เหมาะสมตามวัย (Developmentally appropriate practice) – เด็กไม่สามารถประพฤติตนดี เมื่อผู้ใหญ่คาดหวังมากเกินไป หรือน้อยเกินไป บนพื้นฐานของพัฒนาการของเขา หรือเมื่อพ่อแม่คาดหวังเขาให้ประพฤติตนที่ในหนทางไม่เหมาะสมสำหรับเขาในฐานะปัจเจกชน

ดังนั้น กุญแจสำคัญที่จะแนะแนวพฤติกรรมของเด็กคือการรู้ว่าเขาคือใคร? เขาเป็นอย่างไร? ซึ่งก็คือความหมายที่แท้จริงของแนวทางปฏิบัติที่เหมาะสมตามวัย ครูพึงศึกษาพัฒนาการของเด็กและสังเกตพฤติกรรมของเด็ก เพื่อเรียนรู้ว่าอะไรเหมาะสมสำหรับเด็กทุกคน และแต่ละคน บนพื้นฐานของอายุ ความจำเป็น เพศ และวัฒนธรรม

ขั้นตอนที่ 4 : สนองตอบความต้องการของเด็ก – เหตุผลหลักของการรู้จักเด็ก และพัฒนาการ ก็เพื่อครูจะสามารถสนองตอบความจำเป็นของเด็ก อับบราฮัม มาสโลว์ (Abraham Maslow) รู้สึกว่า การเจริญเติบโตของมนุษย์มีแนวโน้มไปสู่ความสมบูรณ์ในชีวิต (Self-actualization) หรือความพยายามที่จะบรรลุศักภาพของตนเอง

ครูพึงทบทวนลำดับชั้น (Hierarchy) ความต้องการของมนุษย์ โดยพิจารณาถึงความต้องการทางร่างกาย (Physical) ความมั่นคงปลอดภัย (Safety and security) การเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มและความผูกพัน (Belonging and affection) และการประเมินคุณค่าในตนเอง (Self-esteem) ดำเนินไปสู่ขั้นสูงสุด (Culminate) ของความสมบูรณ์ในชีวิต

ขั้นตอนที่ 5 : ช่วยเด็กสร้างพฤติกรรมใหม่ – ครูช่วยเด็กเรียนรู้ถึงความรับผิดชอบต่อพฤติกรรมของเขาเอง ส่วนผลตอบแทนสำหรับพฤติกรรมที่เหมาะสมเป็นสิ่งภายในของเขา (ความพึงพอใจ) แทนที่มักจะมาจากภายนอก (รางวัล) แนวความคิดนี้เรียกว่า “ตำแหน่งการควบคุม” (Locus of control) หรือ “แหล่งการควบคุม” (Source of control) ซึ่งควรเป็นเด็กมิใช่ครู

กระบวนการพัฒนา “ตำแหน่งการควบคุม” เริ่มต้นตั้งแต่เกิด แล้วดำเนินการต่อเนื่องตลอดช่วงต้นของปฐมวัย และเป็นกระบวนการที่ไม่มีที่สิ้นสุดตลอดชีวิต เมื่อตำแหน่งดังกล่าว เป็นสิ่งภายนอก (External) เด็กจะถูกควบคุมโดยผู้อื่น เขาจะได้รับคำสั่งว่าให้ทำอะไร? และประพฤติตัวอย่างไร?

เราต้องการให้เด็กควบคุมและรับผิดชอบต่อพฤติกรรมของตนเอง สิ่งที่เราควรหลีกเลี่ยงคือ การให้เด็กตำหนิผู้อื่นหรือสถานการณ์แวดล้อม (Circumstance) ในเรื่องพฤติกรรมของเขาเอง ข้ออ้างสมเหตุผล (Legitimate excuse) เป็นสิ่งที่ยอมรับกันได้ แต่มิใช่การตำหนิผู้อื่น หรือเหตุการณ์ภายนอก การเรียนรู้ในสิ่งที่ถูกต้อง และความพยายามอีกครั้ง หลังจากความล้มเหลว เป็นพฤติกรรมเชิงบวกที่สำคัญ

การยืนยัน (Affirm) และยอมรับ (Acknowledge) พฤติกรรมที่เหมาะสมของเด็ก เป็นหนทางที่ดีในการสร้างพฤติกรรมใหม่ เด็กทุกคนย่อมปรารถนาที่จะได้รับการยกย่อง (Praise) และยืนยันในความสำเร็จ ความพยายาม และผลงานชิ้นเยี่ยม การช่วยให้เด็กเรียนรู้พฤติกรรมใหม่ และเปลี่ยนแปลงหรือแก้ไข (Modify) พฤติกรรมเก่า ก็เป็นส่วนสำคัญของการแนะแนวพฤติกรรม

แหล่งข้อมูล:

  1. Morrison, George S. (2014). Fundamentals of Early Childhood Education (7th Ed). Upper Saddle River, NJ: Pearson Education, Inc.
  2. Guiding Children’s Behavior in Positive Ways - http://ncac.acecqa.gov.au/educator-resources/factsheets/factsheet6%20.pdf [2016, March 6].

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน